© Gerd Becker

lokaal museum Enkirch

  • Enkirch

Het Enkircher plaatselijke museum ("Heimatstuben-Museum"). Een bezoek aan een bijzondere collectie.

Dit raadhuis van weleer met haar indrukwekkende erker werd in haar oorspronkelijke vorm vermoedelijk in de 15de eeuw gebouwd en in de loop der eeuwen meerdere malen verbouwd. De erker draagt het jaartal 1679, terwijl boven de huisdeur in hout gesneden het jaartal 1778 staat. In de jaren 1957/58 werd het achterste gedeelte aangebouwd. In het souterrain (de kelder) de zogenaamde „Ratsweinschenke“- werd een soort proeflokaal voor de gemeente - gevestigd. Op de begane grond ontstond in deze periode op initiatief van onze vroegere heemkundige Hans Immich-Spier het huidige museum. Vanaf circa 1979 nam de Vereniging voor Heemkunde en Toerisme dit museum onder haar hoede en werden de expositieruimtes met de toen beschikbare middelen uitgebreid. In 2004 en 2005 werd het hele gebouw gerestaureerd en gerenoveerd. Tevens ontstond toen de gedachte een bijzondere presentatie van de Sponheimer geschiedenis te maken.

Vertrek 1

Als u het museum binnengaat, komt u gelijk in de vroegere woonkeuken met haar waterput. Maar zelden werd een dergelijke put tot in de keuken gebouwd, zoals dat hier is gedaan. In de regel eindigde die in de kelder eronder. De waterput is 12 meter diep en er staat 3 tot 4 meter water in. Bovendien is er een toegang tot de kelder. De inrichting van deze ruimte geeft de tijd tot rond 1950 weer. In de open haard werd niet alleen gekookt, maar deze zorgde ook voor de verwarming van het gehele huis.

Vertrek 2

Via de deuren naast de waterput stapt men de ruimte binnen van de vroegste geschiedenis. Op een gemeentekaart worden in kleur de vindplaatsen aangegeven van de in de vitrinekasten getoonde vondsten. Ook de andere museumstukken in deze ruimte worden op dezelfde kleurrijke manier onder aandacht gebracht. Aan de rechter kant van de kaart staan de tijdvakken vermeld waarin men de museumstukken heeft ingedeeld.

Verder treft men in dit vertrek kanonskogels aan niet alleen van steen maar ook van ijzer. Laatstgenoemden dateren nog van de vesting „Mont Royal“ die destijds op de berg tegenover Enkirch lag. Deze vesting werd onder Lodewijk XIV gebouwd en gold toen als grootste vesting van het „Rheinland“

Doorgang naar de vertrekken 3 en 4

In deze doorgang worden o.a. Ereburgers van de gemeente voorgesteld die zich op bijzondere wijze voor de geschiedenis van het dorp verdienstelijk hebben gemaakt. Vervolgens wordt het beroep van timmerman nader toegelicht in samenhang met gereedschappen en modelhuizen. Verder gaat de weg langs de vitrines aan de muur naar de vertrekken 3 en 4. Vertrek 3 is gereserveerd voor bijzondere gelegenheden als tentoonstellingen, terwijl in vertrek 4 verdere museumstukken uit diverse beroepen worden getoond en toegelicht. Een ladevitrine bevat o.a. in haar uittrekbare doorzichtige laden boeken over de gilden, molenaarsboeken en andere voorwerpen met betrekking tot de verschillende beroepen.

Wilt u nu weer teruggaan en voor de keuken linksaf de beiden ruimtes daar binnengaan.

Vertrek 5 en 6

Hier staat de feitelijke trots van ons museum. Een origineel museumstuk uit de periode 1500 tot 1800 namelijk het volledige meubilair van een kleine rechtbank zoals dat sinds 1248 hier in het dorp bestond. Pas in de 14de eeuw werd dit onder toezicht van het gerechtsambt van Trarbach gesteld. In 1248 kreeg Enkirch een vrijbrief waarin de volgende privileges waren vastgelegd: Afschaffing van het lijfeigendom; het recht om een weekmarkt te houden; het werd aan de burgers overgelaten een muur om het dorp heen te bouwen. Tegen het einde van de 13de eeuw werd deze muur met haar 7 uitkijktorens gerealiseerd.

Ook hier staat een schuifladenvitrine met uitrekbare kijkladen. Onder een glazen kap ligt het boek van de schepenen uit 1490 met verschillende geheime zegels. In de schuiflade o.a. een kopie van de schenkingsoorkonde uit 908 van Lodewijk IV; een kopie van de vrijheidsoorkonde van 1248; oorkondes ter bevestiging van de verleende privileges door de verschillende heersers. Tevens een belastingtabel uit 1430 waarin vermeld welke belastingen in het bijzonder de burgers moesten betalen zodat de zogenaamde “tiende” van die tijd niet meer geheven hoefde te worden.

De hoge tafel van het rechtbankmeubilair is van oorsprong een tafel waaraan de klerk staand zijn schrijfwerk deed.

In vertrek 6 krijgt men een toelichting op rechtbankzaken en zijn er gereedschappen te zien waarmee straffen werden uitgevoerd. Een levensgrote pop laat bijvoorbeeld zien hoe als straf een kleine halsband werd gedragen.

Gelieve nu door de keuken terug te gaan en linksaf de trap op naar de bovengelegen vertrekken.

Vertrek 7

Hier wordt het zware werk van de wijnboer buitenshuis getoond met een deel van de gereedschappen die op en voor de wijnberg gehanteerd werden en thans nog steeds worden gebruikt.

Vertrek 8

Een van de belangrijkste hulpmiddelen van de wijnboer was het eikenhouten wijnvat. In dit vertrek treft men de werkplaats van de kuiper en bottelier met alle gereedschappen die voor de vervaardiging van vaten gebruikt werden.

Vertrek 9

Een schoenmakerij waarvan er in Enkirch volgens het handwerkeroverzicht van 1780 38 te vinden waren. Bijzonder is hier het boven de tafel hangende schoenmakersglas nog uit de tijd voor er elektrisch licht was. Met een brandende kaars had de schoenmaker een effectieve belichting van zijn werkstuk. Het water in het glas gaf immers een optische vergroting van de lichtbundel van de kaars. Op de muur is dat goed te zien.

Vertrek 10

Voor “ De mooie kamer “ is een nadere toelichting overbodig met dien verstande dat dit vertrek slechts met Pasen en Kerstmis werd gebruikt. Het feitelijke gezinsleven speelde zich in de keuken af.

Vertrek 11

In deze ruimte worden de belangrijkste gereedschappen van de wijnboer voor de wijn- bereiding getoond en verklaard. Te beginnen met de druivenmolen en de wijnpers daarna gaat het verder via pompen en filterinstallaties en voorbeelden van afvullen tot aan verzending per wijnkist. In de rechter hoek staat een eikvat waarmee de houten vaten op hun inhoud werden gemeten en wel op het aantal liters nauwkeurig worden gecontroleerd. Met ijzeren stempels werd dan het literaantal op de bodem van het vat gebrand. Tot 1942 werd voor het Moezelwijnvat de inhoud op 960 liter bepaald en vanaf 1942 werd met 1000 liter gerekend.

Op de kaart

Weingasse 20

56850 Enkirch

DE


Phone: (+49) 6541 / 9265

Fax: (+49) 6541 / 5269

E-mail:

Algemene informatie

Openingstijden
Het museum is van Pinksteren tot en met oktober als volgt geopend:
Vrijdag en zaterdag van 17.00 uur tot 19.00 uur
Zondag van 11.00 uur tot 12.00 uur
en op afspraak
Vrije dag

Montag,Dienstag,Mittwoch,Donnerstag


Wat zou je als volgende willen doen?

Het lijkt erop dat u Microsoft Internet Explorer gebruikt als uw webbrowser om toegang te krijgen tot onze site. </ P >

Om praktische en veiligheidsredenen raden we u aan een actuele webbrowser te gebruiken, zoals Firefox, Chrome, Safari, Opera of Edge. Internet Explorer geeft niet altijd de volledige inhoud van onze website weer en biedt niet alle benodigde functies.